تاثیر حلقه برلن بر روشنفکران ملیگرای عصر رضاشاه | ||
| مجله تاریخ ایران | ||
| مقاله 4، دوره 8، شماره 2 - شماره پیاپی 18، 1394، صفحه 103-124 اصل مقاله (644.52 K) | ||
| نوع مقاله: علمی - پژوهشی | ||
| نویسندگان | ||
| فاطمه رضایی* 1؛ محمدتقی مختاری2 | ||
| 1دانشجوی دکترای تاریخ دانشگاه خوارزمی | ||
| 2استادیار گروه تاریخ دانشگاه خوارزمی | ||
| چکیده | ||
| تفکر وحدت ملی، در اندیشه روشنفکران حلقه برلن به تاثیر از اندیشههای آریاییگری در آلمان ایجاد شد. این تفکر در دوره رضاشاه، منجر به استقرار یک دولت ملی مقتدر شد که سعی داشت به طور مهندسی شده جامعه ایران را متمدن کند. بررسی نقش تفکر حلقه برلن در روشنفکری دوره رضاشاه اهمیت بسزایی دارد. حلقه برلن، به عنوان مهمترین حلقه روشنفکری ایران در دوره جنگ جهانی اول، با مطرح کردن مفهوم «ایرانیت» و «روح ملی ایرانی»، نقش مهمی در جریان روشنفکری پس از خود ایفا نمود. این کار بر آن است تا چرایی و چگونگی این تاثیر گذاری را بررسی نماید و به این پرسش پاسخ دهد که حلقه برلن چه تاثیری بر روشنفکران ملی گرای دوره رضا شاه داشته است. بدین منظور این تحقیق که به روش توصیفی ـ تحلیلی انجام شده است، ابتدا عوامل موثر بر تفکر حلقه برلن را مورد واکاوی قرار داده و سپس به چگونگی این تاثیر بر روشنفکران دوره رضاشاه میپردازد و به این نتیجه میرسد که روشنفکران حلقه برلن، مفهوم برتری نژاد آریایی را از نظریه گوبینو گرفتند و همانطور که آلمانها از این نظریه نژادی در جهت تمرکز قدرت کشورشان استفاده کردند، آنان نیز، با مطرح کردن مفهوم« ایرانیت»، زمینه فکری مناسب جهت روی کار آمدن دولت ملی مقتدر رضاشاهی را فراهم ساختند. روشنفکران دوره رضاشاه نیز، مؤلفههای وحدت ملی را پردازش کردند و برخی از آنان را در سایه دولت جدید، اجرایی نمودند. | ||
| کلیدواژهها | ||
| حلقه برلن؛ روشنفکری؛ ملیگرایی؛ عصر رضاشاه؛ وحدت ملی | ||
| مراجع | ||
|
| ||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 4,001 تعداد دریافت فایل اصل مقاله: 2,844 |
||