سامانه مدیریت نشریات علمی دانشگاه شهید بهشتی

حسینی, سیدعلیرضا, طباطبائی, سیدعلیرضا. (1404). تنظیم گری غیرمتمرکز صرافیهای رمزارز در نظامهای حقوقی اتحادیه اروپا، ایالات‌متحده امریکا و ایران. , 3(4), 225-254. doi: 10.48308/eclr.2025.238713.1137
سیدعلیرضا حسینی; سیدعلیرضا طباطبائی. "تنظیم گری غیرمتمرکز صرافیهای رمزارز در نظامهای حقوقی اتحادیه اروپا، ایالات‌متحده امریکا و ایران". , 3, 4, 1404, 225-254. doi: 10.48308/eclr.2025.238713.1137
حسینی, سیدعلیرضا, طباطبائی, سیدعلیرضا. (1404). 'تنظیم گری غیرمتمرکز صرافیهای رمزارز در نظامهای حقوقی اتحادیه اروپا، ایالات‌متحده امریکا و ایران', , 3(4), pp. 225-254. doi: 10.48308/eclr.2025.238713.1137
حسینی, سیدعلیرضا, طباطبائی, سیدعلیرضا. تنظیم گری غیرمتمرکز صرافیهای رمزارز در نظامهای حقوقی اتحادیه اروپا، ایالات‌متحده امریکا و ایران. , 1404; 3(4): 225-254. doi: 10.48308/eclr.2025.238713.1137

تنظیم گری غیرمتمرکز صرافیهای رمزارز در نظامهای حقوقی اتحادیه اروپا، ایالات‌متحده امریکا و ایران

پژوهش های حقوق اقتصادی و تجاری
دوره 3، شماره 4 - شماره پیاپی 12، اسفند 1404، صفحه 225-254    اصل مقاله (399.47 K)
نوع مقاله: مقاله پژوهشی
شناسه دیجیتال (DOI): 10.48308/eclr.2025.238713.1137
نویسندگان
سیدعلیرضا حسینی* 1؛ سیدعلیرضا طباطبائی2
1کارشناس‌ارشد، دانشکده حقوق قضایی، دانشگاه علوم قضایی و خدمات اداری، تهران، ایران. (نویسنده مسئول)
2استادیار، دانشکده حقوق قضایی، دانشگاه علوم قضایی و خدمات اداری، تهران، ایران.
چکیده
 
پیدایش و توسعه پرشتاب رمزارزها، نظام‌های حقوقی سراسر جهان را بر آن داشت تا از رهگذر علم حقوق و در چارچوب مقررات موضوعه یا رویه‌های قضایی به تنظیم‌گری این نهادهای مالی بپردازند. پیشرفت روزافزون فناوری تبادلات مالی مستلزم اصلاحات و تغییرات پیاپی در مقررات و رویه‌هاست؛ این در حالی است که هیچ نظام حقوقی‌ای تاب‌آور چنین دگرگشتی نیست. از سوی دیگر قانون‌گذاری به‌شکل سنتی در حوزه مبادلات رمزارز چالشی دست‌وپاگیر برای این مؤسسات است که آنها را به‌سمت دور زدن مقررات سوق می‌دهد. ازاین‌رو به‌تدریج در برخی نظام‌های حقوقی، نهادهای تنظیم‌گرِ اصطلاحاً «غیرمتمرکز» شکل گرفته است تا ضمن ایجاد فضای نظارتی به‌روز و منعطف برای صرافی‌های رمزارز و همگام با آن، اقتدار حاکمیت بر آنان را نیز تأمین نماید. پژوهش فرا رو، به‌روش توصیفی-تحلیلی و رویکرد تطبیقی و با ابزار کتابخانه و اینترنت، به بررسی حقوقی نهادهای تنظیم‌گری غیرمتمرکز در نظام‌های حقوقی منتخب پرداخته و درمجموع به این نتیجه رسیده است که نظام‌های حقوقی اروپایی و امریکایی به‌ترتیب با اجرای «رژیم آزمایشی دفتر کل توزیع‌شده» و «سازمان‌های خودتنظیم‌گر» گام بزرگی در این راه برداشته‌اند. قانون‌گذار ما نیز در سال‌های اخیر کمابیش ضرورت بهره‌گیری از این نهادهای شبه‌قانونی را دریافته و درصدد پیاده‌سازی هر دو نهاد محیط آزمون و خودتنظیم‌گری به‌ویژه در حقوق حاکم بر صرافی‌های رمزارز بوده است؛ امری که در بادی امر چالش‌برانگیز، ولی غایت‌الامر ممکن بوده و بی‌گمان می‌تواند تأثیر چشمگیری در تکامل حکمرانی منعطف بر صرافی‌های رمزارز در نظام حقوقی کشورمان ایران داشته باشد.
کلیدواژه‌ها
تنظیم‌گری؛ صرافی‌های رمزارز؛ تنظیم‌گری غیرمتمرکز؛ خودتنظیم‌گری؛ محیط آزمون تنظیم‌گر
عنوان مقاله [English]
Decentralized Regulation of Cryptocurrency Exchanges in the Legal Systems of the EU, the US and Iran
نویسندگان [English]
Seyed Alireza Hosseini1؛ Seyed Alireza Tabatabaei2
1L.L.M., Faculty of Judicial Law, University of Judicial Sciences & Administrative Services, Tehran, Iran Corresponding Author Email: seyed.a.r.h.3774@gmail.com
2Assistant Professor, Faculty of Judicial Law, University of Judicial Sciences & Administrative Services, Tehran, Iran.
چکیده [English]
The emergence and rapid development of cryptocurrencies have prompted legal systems around the world to regulate these financial institutions through laws and within the framework of existing regulations or judicial procedures. The increasing advancement of the FinTech requires continuous amendments in regulations and procedures; however no legal system can withstand such a rapid transformation. On the other hand, traditional legislation in the field of cryptocurrency exchanges is a cumbersome challenge for these institutions, which leads them to circumvent regulations. Therefore, gradually in some legal systems, cryptocurrency exchanges, so-called "Decentralized Regulatory" have been established, while simultaneously maintaining their authority over cryptocurrency exchanges and along with it, providing authority to govern them. The present article, using a descriptive-analytical method and a comparative approach using library sources and the internet, examines the legal aspects of decentralized regulatory methods in the mentioned legal systems and has generally concluded that the European and American legal systems, respectively, by implementing the "DLT Pilot Regime" and "SROs" have taken great steps. The Iranian legislator has also more or less realized the necessity of using these quasi-legal institutions in recent years and is seeking to implement both the Pilot Regime and Self-Regulatory, especially in the law governing cryptocurrency exchanges; a matter that is challenging at first, but ultimately possible, and can undoubtedly have a significant impact on the evolution of flexible governance of cryptocurrency exchanges in the Iranian legal system.
کلیدواژه‌ها [English]
Regulation, of Cryptocurrency Exchanges, Decentralized Regulation, Self-Regulation, Pilot Regime
مراجع
مقاله

  1. خسروپور، حسین و اشکان رحیمی و محمدحسین ابراهیم‌خان، «بازشناسی الزامات موفقیت و چالش‌های محیط آزمون تنظیم‌گری فین‌تک در ایران»، فصلنامه سیاست علم و فناوری، د.14، ش.4، زمستان 1400، صص 15-1. DOI: 10.22034/jstp.2022.14.4.1429
  2. شاطریان، محمود و جواد یحیی‌زاده، «هنر خودتنظیمی در حقوق عمومی؛ با تأملی بر نظام تقنین جمهوری اسلامی»، فصلنامه علمی پژوهش‌های نوین حقوق اداری، د. 3، ش. 6، بهار 1400، صص 194-139. DOI: 10.22034/MRAL.2021.520469.1085
  3. طحان نظیف، هادی و محمدرضا علی‌پور، «جایگاه و آثار حقوقی خودتنظیم‌گری پلتفرم‌های دیجیتال»، فصلنامه علمی حقوق فناوری‌های نوین، د. 3، ش. 6، 1401، صص. 141-127. http://doi.org/10.22133/MTLJ.2022.366647.1131
تارنماها

  1. وب‌سایت ارز دیجیتال، «سازمان توسعه تجارت الکترونیکی تأیید کرد؛ اعطای این ماد به صرافی‌ها اولین تجربه خودتنظیم‌گری در کشور»، قابل مشاهده در: arzdigital.com/teta-enamad-crypto-exchanges/ (تاریخ آخرین مشاهده 11/10/1403)
مقررات

  1. الزامات انتظامی سایبری تخصصی کارگزاران مبادلة رمزارز (مصوب 1402 پلیس فتا).
  2. چارچوب سیاست‌گذاری و تنظیم‌گری بانک مرکزی در حوزه رمزپول‌ها (مصوب 1403 بانک مرکزی جمهوری اسلامی ایران).
  3. دستورالعمل ایجاد نظام مدیریت یکپارچه محیط‌های آزمون تنظیم‌گری کسب وکارهای نوآورانه در فضای مجازی (مصوب 1398 شورای عالی فضای مجازی).
  4. نظام‌نامة رمزارز اعم از ایجاد رمزارز ملی و سامان‌دهی کاربری رمزارزهای جهان‌روا (مصوب 1403 شورای عالی فضای مجازی).
 

 

References

Books

  1. Peng, Kuan-Jung, Regulating FinTech: The perspectives of law, economics, and technology, Erasmus University Rotterdom, 2023.

Articles

  1. "Global Experience from Regulatory Sandboxes", Finance, Competitiveness & Innovation Global Practice. Fintech Note No.8, World Bank Group, 2020, pp: 1-71.
  2. Howell, Bronwyn and H. Potgieter, Petrus, "Industry self-regulation of crypto exchanges", Innovation in Distributed Governance in the Cryptosphere, Indiana University Bloomington, June 2019, pp. 1-10.
  3. Massad, Timothy and E. Jackson Howell, "How to Improve Regulation of Crypto Today—Without Congressional Action—and Make the Industry Pay For It", Hutchins Center on Fiscal & Monetary Policy at Brookings, vol 79, October 2022, pp. 4-22.
  4. Khosrowpour, Hossein, Ashkan Rahimi, and Mohammad Hossein Ebrahim Khan. "Identifying the Requirements for Success and Challenges of the Fintech Regulatory Sandbox Test Environment in Iran." Journal of Science & Technology Policy, Vol. 14, No. 4, Winter 2022. pp. 1-15. DOI: 10.22034/jstp.2022.14.4.1429. (in Persian)
  5. Kushchyk, Anatoly and Kairachka, Nataliia, "Functioning of Regulatory "Sandboxes": Problems, Problems, Prospects", World economy and international economic relations, Economics and Region, 1, No 88, 2023, p.2 DOI: 10.26906/EiR.2023. Vol.1, No.88, pp: 46-51.
  6. Marion A. Brown, Cryptocurrency and Financial Regulation: The SEC’s Rejection of Bitcoin-Based ETPs, 23 N.C. Banking Inst. 139 (2019). Available at: https://scholarship.law.unc.edu/ncbi/vol23/iss1/10, pp. 139-157.
  7. Maume, Philipp and Kesper, Finn, "The EU DLT Pilot Regime for Digital Assets", Un European Company Law Journal 20, pp. 1-15.
  8. Platis - Anastassiadis & Associates Law Partnership, "Regulation (EU) 2022/858 on Distributed Ledger Technology Market Infrastructures", Law Alert – September 2022, pp: 1-4.
  9. Priem, Randy, "Experimenting with the distributed ledger technology: A comparison between the EU DLT Pilot Regime Regulation and the UK Digital Securities Sandbox", August 2024, pp: 1-43.
  10. Shaterian, Mahmoud, and Javad YahyaZadeh. "The Art of Self-Regulation in Public Law; With a Reflection on the Legislative System of the Islamic Republic of Iran." Journal of New Research in Administrative Law, Vol. 3, No. 6, Spring 2021, pp: 139-191. DOI: 10.22034/MRAL.2021.520469.1085. (in Persian)
  11. Shulman, Rani, "Are Centralized Cryptocurrency Regulations the Answer? Three Countries; Three Different Directions", Brooklyn Journal of International Law, vol.45, issue 2, 2020, pp: 835-878.
  12. Sitdikova, Lubov, "Legal Nature and Legal Personality of the Self-regulatory Organizations (SRO) ", Mediterranean Journal of Social Sciences, Vol 6, No 6, December 2015, pp: 91-95.
  13. Tahan Nazif, Hadi, and Mohammad Reza Alipour. "The Position and Legal Effects of Self-Regulation of Digital Platforms", Journal of New Technology Law, Vol. 3, No. 6, 2023, pp: 127-141.

http://doi.org/10.22133/MTLJ.2022.366647.1131 (in Persian)

Online Sources

  1. Digital Currency Website, "Electronic Commerce Development Organization Confirmed; Granting E-Namad to Exchanges is the First Self-Regulatory Experience in the Country", Available at: arzdigital.com/teta-enamad-crypto-exchanges/ (Last visited 2024/12/31) (in Persian)

Legislative Instruments

  1. Central Bank Policy and Regulatory Framework in the Field of Cryptocurrencies (Approved 2024, by the Central Bank of the Islamic Republic of Iran). (in Persian)
  2. Cryptocurrency System, Including the Creation of a National Cryptocurrency and the Organization of the Use of Universal Cryptocurrencies (Approved 2024, by the Supreme Council of Cyberspace). (in Persian)
  3. Instructions for Establishing an Integrated Management System for Regulatory Sandbox Environments for Innovative Businesses in Cyberspace (Approved in 2019 by the Supreme Council of Cyberspace). (in Persian)
  4. REGULATION (EU) 2022/2554 OF THE EUROPEAN PARLIAMENT AND OF THE COUNCIL of 14 December 2022 on digital operational resilience for the financial sector (digital operational resilience act (DORA)).
  5. REGULATION (EU) 2022/858 OF THE EUROPEAN PARLIAMENT AND OF THE COUNCIL of 30 May 2022 on a pilot regime for market infrastructures based on distributed ledger technology, and amending Regulations (EU) No 600/2014 and (EU) No 909/2014 and Directive 2014/65/EU (DLTR).
  6. Specialized Cyber Police Requirements for Cryptocurrency Exchange Brokers (Approved in 2023 by I.R.I Cyber Police). (in Persian)
آمار
تعداد مشاهده مقاله: 316
تعداد دریافت فایل اصل مقاله: 52